Ik ben kunstenaar dat kan ik nu met trots zeggen maar dat is ook anders geweest, maar omdat ik niet anders kan dan kijken, voelen, maken en verbinden is het nu duidelijk ik ben Kunstenaar.

Dat was reeds toen ik kind was al duidelijk en zijn alleen nu meer en meer lagen, meer richting en meer bewustzijn. Mijn kunstenaarschap is geen fase of keuze geweest, maar een voortdurende beweging.

Als kind was ik altijd aan het zingen, dansen, improviseren, tekenen en verhalen aan het maken. Ik las veel, maakte liedjes en hielp mijn vader met het schrijven van teksten voor muziek. Creativiteit was geen aparte activiteit, maar mijn manier om de wereld te begrijpen en erin te bestaan. En om rust te krijgen
Mijn eerste leermeester was mijn Indo oma, Nancy van der Meulen {van moeders of vaders kant?}. In haar woonkamer leerde zij mij zingen, tapdansen en bewegen. We tekenden samen en ik luisterde naar haar verhalen warm, beeldend en vol leven. Zij voedde mij op in kunst, aandacht en stijl. Mode en schoonheid hoorden vanzelfsprekend bij het leven; zij ontwierp zelf de prachtigste bruidsjaponnen. Van haar leerde ik dat maken zorg kan zijn, en dat wat je creëert betekenis draagt.

Oma had geen keuze na dat ze moest vluchten met haar moeder en vier kleine kinderen waaronder mijn moeder naar Nederland en was haar creatieve geest haar redding.

Het Indische milieu waarin ik opgroeide was warm, lichamelijk en zintuiglijk.
Er was altijd eten dag en nacht ook al ik midden in de nacht na een optreden thuiskwam was er bami soep of nog wat van het avondeten over maar er was altijd wat en mama wilde dan al mijn verhalen horen. Zoete thee met spekkoek, lemper of sponscake en meer. Naar de toko gaan en kruiden ruiken in een tijd waarin dat hier nog nauwelijks bekend was. Lemper meenemen naar school en moeten horen: “je stinkt” terwijl het voor mij voelde als geborgenheid en thuiskomen.

Er was aanraking: pitjit-massage, handen die zonder woorden zorgden. Elke dag in bad, daarna helemaal ingevreven met Nivea. Knuffelen, veel knuffelen. Zwart-witfilms met zang en dans. De geur van Minyak Tjapoe en Eagle Brand menthololie — geuren die mij tot op de dag van vandaag helpen te aarden. En de telefoontjes van tantes uit Indonesië, soms gevolgd door een doos of koffer met lekkers. Zo proefde ik mango lang voordat dat hier bekend was.

Mijn moeder, eveneens met Indische roots, was mijn dagelijkse voorbeeld en mijn steun en toeverlaat. Haar levenshouding was eenvoudig en krachtig: van niets iets maken. Dat gold voor koken, voor het leven, maar ook voor alles wat je wilde bereiken zonder middelen. Voor mijn optredens werd kleding gecreëerd uit wat er voorhanden was. Stoffen kregen een tweede leven, iets eenvoudigs werd iets bijzonders. Creativiteit was geen luxe, maar noodzaak.

Toen ik zelf kinderen kreeg en moest optreden, paste mijn moeder op hen. Met haar zorg, toewijding en liefde maakte zij mijn werk mogelijk. Er was geen betere en zorgzamere vrouw denkbaar dan mijn eigen moeder. Die dragende kracht leeft voort in hoe ik werk en hoe ik anderen ondersteun.

Mijn leven speelde zich af tussen verschillende landen en culturen. Ik woonde in de Filipijnen en Spanje en groeide op in België en Spanje. Het bewegen tussen werelden heeft mijn blik geopend en mijn gevoeligheid verdiept. Ik leerde al vroeg dat identiteit gelaagd is, en dat betekenis niet altijd wordt uitgesproken, maar wordt gevoeld.
Mijn professionele werk begon in de performing arts. Ik werkte als danseres, zangeres, musicus en theatermaker, samen met Nederlandse en buitenlandse artiesten, en ontwikkelde ook mijn eigen producties.

Tegelijkertijd ben ik altijd beeldend blijven werken. Ook in de Filippijnen waar ik een paar jaar heb gewoond bezocht ik vele kunstenaars en werkten we samen.

Dat beeldend werken liep als een constante onderstroom mee soms zichtbaar, soms op de achtergrond, maar altijd aanwezig. Ik ben autodidact. Ik heb geen traditionele kunstopleiding gevolgd. Mijn kennis en kunde zijn opgebouwd door jaren van maken, kijken, leven en reflecteren. Alles wat ik leerde in dans, muziek en zang gebruik ik nu bewust in mijn beeldende werk: de cadans van beweging, het ritme van herhaling, de muzikaliteit van kleur en materiaal.

Op mijn vijftigste behaalde ik via een internationaal netwerk van creatieve (CLOCK) {snap ik niet}mijn Master op basis van mijn eigen opgebouwde praktijk en portfolio. Dat was geen eindpunt, maar een erkenning en verdieping van mijn weg. Ik blijf mij actief ontwikkelen en leren via onderzoek, uitwisseling en nieuwe contexten. Vanuit die ervaring begeleid ik ook andere autodidacte kunstenaars bij het zichtbaar maken en erkennen van hun oeuvre, richting Master- of PhD-trajecten op basis van praktijk. Maar mij gaat het meer om dat een papiertje niet in de weg mag zitten om je dromen te volgen of te realiseren.

Mijn kunst is, net als ik, multidisciplinair. Ze is warm, zintuiglijk en mystiek een kwaliteit die ik sterk verbind met Indonesië. Ik werk met materialen, kleur en symboliek als dragers van herinnering. Mijn werk wil niet alleen bekeken worden, maar ervaren: het mag nabij zijn, gebruikt worden, resoneren. Kunst als aanwezigheid.

Een belangrijk en actueel onderdeel van mijn praktijk is mijn zoektocht naar mijn Indische wortels. Die zoektocht voert langs verhalen, namen en lijnen die zich niet eenvoudig laten vastleggen. In mijn familiegeschiedenis duiken namen op als Agatha Toorop, mijn overgrootmoeder met verbindingen naar Jan en Charley Toorop, beiden beeldend kunstenaars. En zijn de verhalen door gegeven van mond op mond tijdens mooie familiemomenten. Daarnaast is er Alexandra Radius, de beroemde ballerina Radius was de familienaam van een andere overgrootmoeder, {zin loopt niet, onduidelijk wat je wilt zeggen} eveneens met Indische wortels. Ook gaan er verhalen over verwantschap met Mata Hari. Dus… ik ben op reis binnen deze verhalen.

Of deze lijnen historisch exact te reconstrueren zijn, is onderdeel van mijn onderzoek. Het gaat mij niet om sensatie, maar om het ontrafelen van het ware verhaal waar familiegeschiedenis, koloniale context, stilte en overdracht elkaar raken. Voor mij is dit geen vrijblijvende genealogie, maar artistiek materiaal. Als kunstenaar kan ik hiermee werken, onderzoeken, bevragen en transformeren. En mocht ik in de diverse archieven al pagina’s vol vinden met krantenkoppen en verhalen van mijn Indo Opa.

Op dit moment werk ik aan een nieuw kunstwerk dat direct voortkomt uit deze zoektocht. Het staat in het teken van afkomst, vrouwelijke kracht, mystiek en de doorwerking van Indische lijnen door generaties heen.

Mijn kunstenaarschap bevindt zich in een actieve, onderzoekende en toekomstgerichte beweging. Ik werk aan nieuw beeldend werk, aan zichtbaarheid en aan het verkopen van mijn kunst. Uitwisseling met publiek, verzamelaars en nieuwe contexten is essentieel mijn werk wil circuleren, leven en mensen raken.
Daarnaast blijf ik anderen inspireren en begeleiden. Wat ik heb opgebouwd, beweegt door in nieuwe generaties, in andere vormen, in nieuwe verhalen.
Mijn kunstenaarschap is levend. Het is verhalend, onderzoekend en in ontwikkeling.
Ik werk vanuit ervaring, met een open blik naar wat nog wil ontstaan.

Voor een verdere verdieping, zie mijn website (in het Engels): https://ismeneelbers.com/