Lange tijd ging Robert van Duijn ervan uit dat hij een doorsnee Nederlandse opvoeding had gehad. Pas later begon hij te begrijpen dat dit vooral zijn eigen interpretatie was. In de beleving van zijn Chinees-Indische moeder kreeg hij juist een Nederlandse opvoeding. Over zijn Aziatische achtergrond werd nauwelijks gesproken; die was er wel, maar bleef grotendeels buiten beeld.
Veel later ontdekte Van Duijn dat zijn wortels niet alleen Chinees zijn, maar ook diep verweven met de geschiedenis van Nederlands-Indië. Die ontdekking zette iets in gang dat tot op de dag van vandaag voortduurt: een zoektocht naar herkomst en betekenis.
Rond zijn dertigste reisde hij naar Bandung in Indonesië. Daar bezocht hij het Chinese familiehuis en een tempel, en zag hij het portret van zijn overgrootvader. Dat moment kwam onverwacht hard binnen. Voor het eerst ervoer hij een verbondenheid met zijn achtergrond die hij niet eerder zo had gevoeld.
[klik op een foto voor een vergroting]
De zoektocht naar zijn Chinees-Indische roots werd de onderstroom van zijn werk
Zijn familie raakte, zoals veel Chinees-Indische families, over de wereld verspreid. Toch blijft er volgens Van Duijn iets bestaan dat generaties overstijgt. Het laat zich moeilijk benoemen; het is eerder een gevoel dan een concrete herinnering. Sinds zijn reis naar Indonesië is de vraag naar zijn afkomst een voortdurende zoektocht geworden.
Die zoektocht kreeg geleidelijk een plek in zijn werk als beeldend kunstenaar. Zijn eerste experimenten ontstonden met inkt en water op rijstpapier. Tijdens een verblijf in Shanghai zag hij in Fuxing Park mensen kalligraferen met water op stenen pleinen. De tekens verschenen kort en verdwenen weer. Dat vergankelijke karakter maakte grote indruk op hem.
Hij realiseerde zich dat hij niet zozeer bezig was met het reconstrueren van zijn verleden, maar met een dialoog tussen wat hij niet weet en wat hij zich kan voorstellen.
Toen hij overstapte van inkt op rijstpapier naar acrylverf op doek, koos hij bijna vanzelf voor warme tinten: bruinen, okers en aardekleuren. Pas later wezen anderen hem erop dat deze kleuren sterk verwant zijn aan Indische kleurwerelden: batik, verouderd teakhout en het warme tropische licht. Zelf had hij die keuze nooit bewust zo benoemd.
[klik op een foto voor een vergroting]
Die ontdekking raakte hem. Blijkbaar dragen mensen meer met zich mee dan ze zelf doorhebben. Zonder dat hij het wist, had hij intuïtief kleuren gebruikt die verbonden zijn met zijn Chinees-Indische achtergrond. Voor hem werd dat een bevestiging dat er onzichtbare lijnen bestaan die mensen verbinden met een verleden dat ze niet altijd kennen, maar mogelijk wel kunnen voelen.
Die ervaring vormt de basis van zijn project Onderstroom. In deze serie werkt Van Duijn met sterk verdunde acrylverf en natuurlijke pigmenten die hun eigen weg zoeken op het doek. Een deel van het proces kan hij sturen, een ander deel ontstaat vanzelf.
Voor hem is dat een metafoor voor identiteit. Wie we zijn wordt niet alleen bepaald door wat zichtbaar is, maar ook door de onderstroom van familiegeschiedenis, cultuur, herinneringen en ervaringen die vaak onbewust aanwezig zijn.
Tijdens het werken aan deze serie is hij zich steeds sterker gaan realiseren dat denken, voelen en handelen verbonden kunnen zijn met een verleden dat grotendeels verborgen blijft. Onzichtbare draden verbinden mensen met eerdere generaties, ook wanneer hun verhalen niet zijn doorgegeven. Misschien ligt daar wel de kern van zijn zoektocht.
Uiteindelijk gaat het werk van Van Duijn niet alleen over zijn Chinees-Indische achtergrond. Het gaat over wat zich onder de oppervlakte van ieder mens bevindt: herinneringen en geschiedenissen die we niet zelf hebben meegemaakt, maar die toch kunnen doorwerken.
Zijn eigen achtergrond heeft hem vooral laten zien dat identiteit niet alleen ontstaat uit wat we weten, maar ook uit wat we intuïtief met ons meedragen.
Zijn schilderijen zijn sporen van een onderstroom die altijd aanwezig is.
Zie de aankondiging van Robert’s tentoonstelling op 4,5 en 6 september 2026 Onderstroom (pdf)
Robert van Duijn
Amsterdam Nederland
E-mail: robert@park9.nl
Website:Robert van Duijn
Instagram: @robert.vanduijn